Kelime anlamından daha geniş bir kapsama sahip olan SPA günümüzde yalnızca su ve çamur terapilerini değil sıcak su havuzu, çeşitli masaj terapileri, aroma terapileri, güzellik ve bakım gibi sağlık kür hizmetleri veren tesislere verilen bir isim olup su ile iyileşme, suyun kullanımından gelen sağlık, suyun sıcak, soğuk ve farklı biçimlerdeki akıtma, damlama, duşlama, püskürtme gibi uygulamaları ile kazanılan dinlenme ve ferahlama duygularının edinildiği bütünleyici terapi anlamında kullanılmaktadır.
Wellness kelimesi ise akıl, vücut, ruh ve ilişkilerde iyi ve zinde olmayı ifade etmektedir. Bu kapsamda insanın kendisini ruhsal, bedensel, zihinsel ve ilişkisel olarak iyi ve zinde hissetmesini sağlayan her türlü masaj, cilt bakımı, çamur ve yosun banyoları, küvet bakımları, thalasso terapi gibi doğa ve doğal ürünlerle sağlıklı yaşam yöntemleri ile yapılan vücut bakımları Wellness kapsamına girmektedir.
SPA – Wellness sektöründeki müşterilerin yoğun ilgisi ve hızlı gelişim, bu sektörde yeni arayışları da beraberinde getirmiştir. Klasik Fin saunalarında uygulanan renk ve ışık terapileri, vücudun fiziksel ve ruhsal sağlığı için buhar odalarında uygulanan ve toksin atmaya yardımcı olan aromaterapi seansları, masaj sonrası ısıtılmış koltuklarda vücudu dinlendirme gibi güzellik ve rahatlama amaçlı yapılan uygulamalar SPAmerkezlerindeki en çok tercih edilen yöntemlerdir.

Yaşam kaynağımız suyun tedavi edici, özellikleri olduğunu hemen  hepimiz biliriz ,suya bakmak bile ruhumuzun huzurla kaplanmasına sebep olur . su dinlendirir, cildi ve organizmayı canlandırır ve içerdiği sayısız mineralle bizlere hayat verir.işte bu büyük servet modern zamanlarda yeniden keşfedilmekte ve sağlıklı bir yaşam sürebilmemiz için yeniden keşfedilmektedir.Su ile yapılan wellness bakımlarına ve terapilerine spa bakımları diyoruz. Spa ; fransızaca salus per aquam kelimelerinin kısaltmasıdır. Türkçemize sudan gelen sağlık olarak çevrilmiştir.fakat biz kelime anlamlarının dışında sağlığımız üzerindeki mucizevi etkileri ile ilgilenmeli ve bu mucizeyi yaşamalıyız . Spa merkezlerinde uygulanan bakımların hemen hepsinde su hava ateş ve toprak enerjilerinden yani onların bütün elementlerinden yararlanılır.spa ya suyla gelen sağlık denmesinin sebebi ise spa bakımlarının hemen hepsinin su ile yapılmasıdır.yani su spa da vazgeçilmez doğal bir üründür. Spa merkezlerinde uygulanan başlıca bakım ve terapiler ; balneo terapi , hidroterapi , afüzyon terapi , jet terapi ,kromatherm terapi, yosun terapi , çamur banyosu terapileri, süt banyoları, aromatik banyolardır.spa konsepti içerisinde sadece su ile yapılan bakımlar dışında meditasyon , yoga , thai chi , reiki gibi ruhsal denge çalışmaları ve masaj türleri bulunur.

Sıcak taşlar, terapist tarafından masaja başlamadan önce vücudun belli kilit noktalarına yerleştirilir. Böylece, daha masaja başlanmadan, taşların ısısı kasların derinlerine nüfuz eder ve “Termoterapi” özelliğinden yararlanılmaya başlanır. Ardından aromatik öz yağlardan da faydalanılan masaj uygulanır. Taşlardan emilen ısı, kan dolaşımının hızlanmasını ve dolayısıyla kasların, dokuların ve hücrelerin daha çok oksijenle beslenmesini (Termoterapi) sağlar. Ayrıca lav taşlarının su içinde ısıtılması nedeniyle, suyun terapi özelliğinden de (Hidroterapi) yararlanılır. Sıcak Taşlarla yapılan bir ovma hareketi, taşların sıcaklığı ile kan dolaşımını anında harekete geçirmesinden dolayı, normal bir masajdaki on ovma hareketine eşittir. Sıcak Taş Terapisi’inde, hava, su, ateş ve ‘Toprak Ana’nın enerjisinden; aslında onun bütün elementlerinden yararlanılır. Bu, Sıcak Taş Terapisi’nin çok kendine özgü tekniği sayesinde gerçekleşir. Volkanik lav (bazalt) taşlarının enerjisi bize, doğayla içiçeymişiz duygusunu verir. Bu nedenle, terapi sonunda kişi fiziksel, duygusal ve zihinsel rahatlık, dinginlik kazanır; baştan ayağa arınmış hissederek kendi doğasına döner Sıcak Taş Terapisi’nin periodik olarak uygulanması, kronikleşmiş sıkıntılar üzerinde etkili olmaktadır. Sıcak Taş Terapisi'nin faydası, yalnızca tanımlanan sorunun giderilmesiyle sınırlı değildir. Aynı zamanda fiziksel, duygusal ve zihinsel olarak kişi kendisini seans sonunda rahatlamış ve arınmış olarak hisseder.

Shiatsu parmak ve avuç içi ile vücuttaki akupunktur noktalarına baskı yapılması şeklinde uygulanır. Bu yöntem iğnesiz akupunktur ve ‘accupressure’ olarak da bilinir. Vücuda akupunkturda iğnelerin yapmış olduğu işlemi Shiatsu masajında parmaklar uygulamaktadır. Uygulama noktaları her iki yöntemde de aynıdır. Akupunktur uygulamasında tam anlamıyla noktayı bulmak için ciddi eğitimler almak gerekirken; Shiatsu masajını uygulayabilmek için noktaların tedavi edilmesinde neler yapılması gerektiğini öğreten kısa bir eğitimden sonra uygulamak mümkündür.
Shiatsu isteğe göre giysi üzerinden de uygulanabilen bir yöntemdir. Uzakdoğu’da çoğunlukla giysi üzerinden uygulanmaktadır. Yer yatağında veya yerden yüksekliği daha az olan sedyelerde uygulanır. Parmak ve avuç içi kullanılarak uygulanan Shiatsu’yu, ayak parmaklarını, dirseklerini ve dizlerini kullanarak uygulayan terapistler de vardır. Bu yöntemde, uygulama yapılan noktalar ve bölgeler değişmez, sadece uygulama el yerine ayak parmakları, dirsekler ve dizler vasıtası ile yapılır. Bu yöntemi kullanabilmek için terapistin anatomi bilgisinin daha derin olmasında ve Shiatsu tecrübesinin de daha uzun dönemli olmasında fayda vardır. Ayak parmakları ile uygulanan yöntemde sedyenin tavan kısmına takılmış aparatlar mevcuttur. Terapist uygulama sırasında, Shiatsu yaptıran kişiye tüm vücut ağırlığını aktarmaz. Vücut ağırlığını tavandaki aparatlara tutunarak ayarlar.

Refleksoloji’yi,“ Ayaklar bedenin aynasıdır” sözüyle özetleyebiliriz. Daha geniş anlamda Refleksoloji, ayaklara uygulanan özel ovma hareketleriyle vucudun belli bölgelerinde bloke olmuş enerjiyi çözerek, bedenin kendi kendisini iyileştirme gücünü harekete geçirmesi olarak tanımlanabilir. Refleksoloji ‘denge’ sağlayan bir terapidir. Refleksoloji Terapisi kişinin kendisini, fiziksel, duygusal ve ruhsal bakımdan iyi hissetmesini sağlar ve kişiye doğal dengesini kazandırır. Refleksoloji, bedenin tüm bölgelerine, organlarına ve sistemlerine karşılık gelen refleks noktalarının ayaklarda olduğu ve bu noktaların beden anatomisinin aynası olduğu prensibine dayanan bir sanattır. Refleksoloji, özel el ve parmak teknikleriyle bu refleks noktalarına baskı ve ovma yoluyla uygulanır. Refleksoloji’nin tarihi 5000 yıl öncesine, Mısır Firavunlarına kadar uzanmaktadır. Tarihte Refleksoloji’nin Hindistan’da, Japonya’da, Çin’de ve Amerika’nın yerli Kızılderili medeniyetlerinde bilindiği kaydedilir. Refleksoloji’yi çok sonra, 1900’lü yıllarda, Dr. William Fitzgerald yeniden keşfedecektir. Dr. Fitzgerald Refleksoloji’yi, bir ağrı kesme yöntemi olarak kullanmıştır. Zamanla, Amerika kıtasından dünyanın dört bir köşesine yayılan Refleksoloji, ayaklardaki belli refleks noktalarının bulunmasıyla yavaş yavaş bugünkü şeklini almaya başlamıştır. Refleksoloji, hamileliğin ilk üç ayında tavsiye edilmez ve uygulanmamasına dikkat edilmesi gereken bir terapidir. Bununla birlikte enfeksiyon halinde, ateşlenme durumunda, kanser ve damar tıkanıklığı hastalıkları söz konusu olduğunda kişiye Refleksoloji uygulanmamalıdır.

Vücudun tüm hücreleri, hücre dışı sıvı olarak bilinen bir sıvıda yıkanır. Lenf sistemi bu sıvıyı arıtarak hücrelerin sağlıklı bir ortamda yaşamasını sağlar. Besinlerle atık maddeler, kan ve hücreler arasında işte bu hücre dışı sıvı vasıtasıyla değiş-tokuş edilir. Bazı atık maddeler doğrudan kana geçemez ve hücre dışı sıvıda birikmeye başlar.Kirlenen hücre dışı sıvı, lenf damarları boyunca dolaşarak atık madde ve bakterileri süzen lenf düğümlerinden (lenf bezleri de denir) geçer. Damarlar birleşerek aynı kan damarlarında olduğu gibi daha büyük damarlar haline gelir ve sonunda toplardamarlara boşalırlar. Hücre dışı sıvı lenf damarlarındayken lenf olarak adlandırılır.Tüm vücut boyunca lenf damarları ve düğümleri vardır. Düğümler boyun, koltuk altları, kasık, dizlerin arkası ve dirseklerin iç kısımlarında bulunurlar; dalak, timus ve bademcikler de bu sisteme dahildir.Lenf sistemi, enfeksiyona karşı savaşta ve hastalığa karşı bağışıklıkgeliştirmede önemli bir rol oynar. Lenf düğümleri ve timus gibi lenf organları, enfeksiyonla savaşan bir tür akyuvar olan lemfosit üretir. Düğümler aynı zamanda, enfeksiyonun vücuda yayılmasını önlemek üzere filtre işlevi görür ve yolunun tıkanmasını sağlarlar bu yüzden hastalıklar sırasında sık sık şişer ve ağrırlar. Kan dolaşımından farklı olarak, lenf sisteminden lenfi vücuda pompalayacak kalp yoktur. Lenfin vücuttaki hareketi kasların kasılmasına bağlıdır ve lenf damarlarındaki basınç düşüktür ve lenf akışı kolaylıkla sınırlanabilir. Masaj, lenfin vücuda pompalanmasına yardım ederek atık maddeleri giderir ve bağışıklı sistemini güçlendirir.

Masaj açısından en önemli organ derimizdir. Vücudun en büyük ve geniş organıdır, yetişkin bir erkeğin derisi yaklaşık olarak 3 kg. kadardır. Esnek ve su geçirmez bir kaplama olarak enfeksiyonlara karşı bir engel oluşturur, tüm vücut sıcaklığını düzenler.Deri iki katmandan oluşur. Dış katman, iki kat halindeki hücreler yığınıdır. Üstte, sürekli olarak dökülen ölü hücreler bunun altında ise giderek dışa doğru büyüyen canlı hücreler vardır.Alt katman, yani dermis, kan ve lenf damarlarını, yağ ve ter bezlerini, kıl keseciklerini ve sinir uçlarını içeren peltemsi bir maddedir. Vücudun parmak uçları ile dudaklar gibi belli bölgelerinde milyonlarca sinir ucu bulunur ve bunlar son derece duyarlıdır. Sırt gibi diğer bölgelerde ise sinir uçları çok daha az olduğundan duyarlılık da azdır.Beslenmesi ve hücrelerin öldükçe yenilenmesi için deriye bol miktarda kan gider. Masaj, kan dolaşımını hızlandırarak sağlıklı hücrelerin korunmasını sağlar ve böylece deriye sağlıklı bir parlaklık kazandırır. Gerçekten de, derinin sağlığı tüm vücut sağlığınızın kesin bir göstergesidir. Deriye “dış sinir sistemi” de denir; Çinliler ise deriyi “üçüncü akciğer” olarark adlandırırlar.

Uluslararası SPA Birliği’nce SPA’lar yedi kategoriye ayrılmıştır:

1-Klüp Spa: Fitness gibi sağlık hizmetlerini sunan klüplerdir. Ayrıca günlük kullanıma dayalı Spa hizmetleri de sunulmaktadır.
2-Kruvaziyer Spa: Bir kruvaziyer gemide wellnes hizmetleri yanında Spa menüsü de bulunan klupler olup profesyonel tedaviler, kişisel idman çalışmaları ve salon hizmetleri alakart şeklinde sunulmaktadır.
3. Günlük Spa: En yaygın Spa türü olup hizmetlerinin profesyonelce yönetilen günlük Spa hizmetleri sunulmaktadır.
4. Destinasyon Spa: Fiziksel sağlık ve eğitim amaçlı profesyonelce yönetilen hizmet programları ile yerinde konaklama yapılması yoluyla yaşam şeklinin gelişimi ve sağlığın artırılmasına yönelik hizmetler sunulmaktadır.
5. Medispa (Tıbbi Spa): Amacı öncelikle geniş kapsamlı sağlık ve wellness bakımlarını, geleneksel Spa hizmetleri ve tamamlayıcı tedavilerin bütünleştirildiği bir ortamda sağlamak olup tıbbi Spa profesyonelleri tarafından verilen uygulamaları da kapsar.
6. Mineral Kaplıca Spa: Kaynağından alınarak kullanılan doğal mineral,termal veya deniz suyu ile yapılan wellnes - spa hizmetlerini ve hidroterapi uygulamalarını kapsar.
7. Resort Otel Spa: Bir tatil yeri veya otel içinde yerleşik şekilde profesyonelce yönetilen spa hizmetlerinin, sağlık ve iyileştirme ünitelerinde spa mutfağı menü seçeneklerinin günlük veya daha uzun süreli sunulması olup wellnes ve fitness hizmetlerinin de sunulmasını kapsar.

Wellness ve SPA’nın Uygulama Alanları

• Sağlık Turizmi Estetik
• Güzellik Merkezleri
• Doğal Rehabilitasyon
• Sağlıklı Yaşam Merkezleri